สิทธิของผู้ที่ถูกจับ ผู้ต้องหาที่ถูกขัง หรือจำเลยในคดีอาญา
          ในสังคมของเรามีทั้งคนดีคนเลยปะปนกันไป เราไม่สามารถแยกแยะออกได้ ว่าคนไหนเป็นคนดี แล้วคนไหนที่เป็นคนเลวโดยเพียงแค่การมองเห็น ซึ่งกรณีคนที่ถูกหาว่าได้ทำความผิดก็เช่นกัน เมื่อเราไม่ได้เห็นกับตาของเราเอง ว่าเขาได้ทำความผิดมา เราก็จะไปสรุปก่อนว่า เขาเป็นคนทำความผิด มันก็คงไม่เป็นธรรมเท่าไหร่ ดังนั้นหากเราต้องการที่จะรู้จริงๆ ว่าเขาได้ทำความผิดมาจริงหรือไม่ เราสามารถทำได้โดยการให้บุคคลนั้นเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบ ตามขั้นตอนของกฎหมายก่อน  

          บุคคลที่ถูกเจ้าหน้าที่จับกุมหรือถูกคุมขัง โดยถูกหาว่าได้ไปทำความผิดมานั้น บุคคลเหล่านี้จะต้องเข้าสู่ประบวนการพิสูจน์ความผิดตามกฎหมาย เมื่อคดีขึ้นไปสู่ศาลแล้ว ศาลตัดสินว่าผิดจริง บุคคลนั้นก็สมควรที่จะถูกลงโทษ กลับกันหากพิสูจน์ไม่ได้ บุคคลที่ถูกกล่าวหาก็สมควรที่จะถูกปล่อยออกมาให้เป็นอิสระ

          ก่อนที่จะเข้าสู่กระบวนการของการพิสูจน์ความผิด บุคคลที่ถูกจับกุม, ผู้ต้องหา หรือบุคคลที่เป็นจำเลยในคดี ก็ควรที่จะมีสิทธิที่จะพิสูจน์ตัวเองด้วยเช่นกันโดยการเข้าไปมีส่วนร่วมในกระบวนการตรวจสอบตรงนั้นด้วย และตราบใดที่ศาลยังไม่ตัดสิน กฎหมายก็จะถือว่า บุคคลที่ถูกจับกุม, ผู้ต้องหา หรือบุคคลที่เป็นจำเลยในคดีที่ศาลยังไม่ตัดสิน “เป็นผู้บริสุทธิ์”

          ตามกฎหมายนั้น ผู้ถูกจับ, ผู้ต้องหา, หรือจำเลย มีสิทธิในการเข้าไปมีส่วนร่วมในการพิสูจน์ มีสิทธิในการที่จะได้รับการปฏิบัติจากผู้ที่เกี่ยวข้องด้วยเสมอ ทั้งนี้ผู้ถูกจับ, ผู้ต้องหา, หรือจำเลย มีสิทธิเบื้องต้นที่จะทำดังต่อไปนี้คือ


         
สิทธิของผู้ถูกจับ หรือผู้ต้องหา ที่ถูกจับหรือขัง

          1.มีสิทธิที่จะแจ้ง หรือขอให้เจ้าหน้าที่ตำรวจแจ้งให้ญาติ ให้เพื่อน หรือคนที่ไว้วางใจทราบถึงเรื่องการถูกจับกุม ทั้งสถานที่ที่ถูกควบคุมตัว
          2.มีสิทธิที่จะพบ หรือขอปรึกษาทนายความของตัวเอง เป็นการเฉพาะตัว
          3.มีสิทธิที่จะได้รับการเยี่ยม หรือในการติดต่อกับญาติตามสมควร
          4.มีสิทธิได้รับการรักษาพยาบาล ยามเมื่อเกิดเจ็บป่วยขึ้นมา
          นอกจากนี้ กฎหมายก็ยังกำหนดให้เป็นหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ตำรวจ ที่จะต้องแจ้งสิทธิต่างๆ ที่กล่าวมาข้างต้นให้กับผู้ถูกจับ หรือผู้ต้องหาได้ทราบถึงสิทธิของตัวเองด้วย

        
สิทธิของจำเลย

          จำเลย คือ บุคคลที่ถูกหาว่าได้ทำความผิด และได้ถูกฟ้องต่อศาลไว้แล้ว และเมื่อเป็นจำเลยที่ถูกฟ้องต่อศาล จำเลยก็จะคงมีสิทธิดังนี้ คือ
          1.มีสิทธิได้รับการพิจารณาคดีด้วยความรวดเร็ว ต่อเนื่อง และเป็นธรรม
          2.มีสิทธิที่จะแต่งตั้งทนายความ เพื่อต่อสู้คดี หรือแก้ต่างในชั้นไต่สวนมูลฟ้องในชั้นพิจารณาของศาลชั้นต้น ตลอดจนชั้นศาลอุทธรณ์ หรือศาลฎีกา 
          3.มีสิทธิปรึกษาทนายความ หรือผู้ที่จะมาเป็นทนายความของตัวเองได้ เป็นการเฉพาะตัวได้
          4.มีสิทธิที่จะตรวจดูสิ่งที่จะใช้ยื่นเป็นพยานหลักฐาน ขอคัดสำเนา หรือขอถ่ายรูปสิ่งนั้นๆ ได้
          5.มีสิทธิที่จะตรวจดูสำนวนการไต่สวนมูลฟ้อง หรือการพิจารณาคดีของศาล รวมทั้งขอคัดสำเนาเอกสาร หรือขอรับสำเนาเอกสารที่รับรองโดยเจ้าหน้าที่ได้
          6.มีสิทธิขอตรวจ หรือขอคัดสำเนาคำให้การของตัวเองในชั้นสอบสวน หรือขอเอกสารประกอบคำให้การของตัวเองได้
          7.หากจำเลยได้แต่งตั้งทนายความของตัวเองไว้แล้ว ทนายความที่จำเลยแต่งตั้งนั้นก็มีสิทธิเช่นเดียวกับตัวจำเลยด้วย
กลับหน้าแรก
กลับหน้าหลักบทความ